[stan prawny: styczeń 2019 r.]
Na podstawie art. 133 §3 KRO rodzice mają możliwości uchylenia się od obowiązku świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego jeżeli wiąże się to z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub gdy dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
Odnośnie pierwszej przesłanki – chodzi o uszczerbek majątkowy. Porównujemy wtedy wysokość płaconych przez rodziców alimentów do wysokości swoich przychodów i sprawdzamy czy spełnienie obowiązku nie utrudnia znacznie zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziców. Druga z przesłanek może objawiać się nieosiąganiem przez dziecko rezultatów podczas studiów czy nieuzyskaniem promocji do wyższej klasy ze swojej winy.
Wątpliwości w doktrynie wywołuje relacja pomiędzy art. 133 §3 KRO a art. 1441 KRO. Na mocy art. 1441 KRO zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, przy czym takie zwolnienie nigdy nie może dotyczyć obowiązku rodziców wobec małoletnich dzieci.
Zwolnienie z art. 1441 KRO może dotyczyć np. sytuacji, w której dorosłe dziecko w sposób rażąco naganny odnosi się do rodziców, okazuje im brak szacunku czy lekceważenie. W praktyce jednak częściej zwolnienie to dotyczy sytuacji, w której rodzice dochodzą alimentów od swoich dorosłych dzieci z uwagi na ich złą sytuację materialną, podczas gdy sami przez wiele lat maltretowali te dzieci fizycznie lub psychicznie.
Sprawa o uchylenie obowiązku alimentacyjnego toczy się w zwykłym trybie procesowym.